Ο κόσμος μέσα από τα μάτια των παιδιών

Διαθεματική εργασία: «Συμμετέχοντας σε μια ερευνητική ομάδα». http://www.doukasproject.blogspot.com/  [Αναρτημένη ως καλή πρακτική στο «Μείζων Πρόγραμμα Επιμόρφωσης» (Καλές πρακτικές – Δημοτικό) http://zeus.pi-schools.gr/epimorfosi/library/kp/]

Αντικείμενο: Γνωστικό/-ά αντικείμενο/-α της Διδακτικής Πρακτικής: Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνιών  (ΤΠΕ), ΣΤ’ Δημοτικού

Ιδιαίτερη Περιοχή του γνωστικού αντικειμένου: Νέες τεχνολογίες – Χρήση Διαδικτύου

Ο κεντρικός άξονας του θέματος συνδυάζει τις ενότητες “Δημιουργώ- Ανακαλύπτω -Ενημερώνομαι”, «Επικοινωνώ ηλεκτρονικά» και «Υπολογίζω και κάνω γραφήματα», του ΑΠΣ μέσα από δραστηριότητες αναζήτησης πληροφοριών, χρήσης εφαρμογών γραφείου (επεξεργασία κειμένου, επεξεργασία λογιστικών φύλλων, δημιουργία παρουσιάσεων), δημιουργίας σεναρίων διαλόγων, videοσκόπησης και επεξεργασίας video. Οι μαθητές και οι μαθήτριες, στο πλαίσιο του σχεδίου μαθήματος και υπό το πρίσμα της διαθεματικότητας συνεργάζονται, ευαισθητοποιούνται,  ενημερώνονται και αποκτούν κριτική σκέψη και έκφραση σε διαφορετικά αντικείμενα, όπως τα Ανθρώπινα δικαιώματα, η Πολιτιστική κληρονομιά, η Οικολογία, η Τεχνολογία και η Εκπαίδευση.

Σκοπός:  Η ευαισθητοποίηση, η ενημέρωση και η διαμόρφωση κριτικής σκέψης και έκφρασης σε ζητήματα όπως τα Ανθρώπινα δικαιώματα, η Πολιτιστική κληρονομιά, η Οικολογία, η Τεχνολογία και η Εκπαίδευση.

Επιμέρους Στόχοι ως προς το γνωστικό αντικείμενο και ως προς τη μαθησιακή διαδικασία.

  • καλλιέργεια δεξιοτήτων επιλογής των κατάλληλων ψηφιακών εργαλείων.
  • εξοικείωση με τη χρήση εφαρμογών γραφείου (επεξεργασία κειμένου, επεξεργασία λογιστικών φύλλων, δημιουργία παρουσιάσεων).
  • δημιουργία σεναρίων διαλόγων, videοσκόπηση και επεξεργασία video.
  • εξοικείωση με διαδικασίες αναζήτησης πληροφοριών στο Διαδίκτυο.
  • καλλιέργεια δεξιοτήτων επιλογής στοιχείων – κειμένου από ένα σύνολο πληροφοριών που δεν σχετίζονται άμεσα με το θέμα.
  • ανταλλαγή απόψεων και συνεργασία μελών στις ομάδες.

Η μεθοδολογία που επιλέχθηκε κατά το σχεδιασμό της παρούσας διαθεματικής εργασίας βασίστηκε στη μάθηση μέσω σχεδίων εργασίας (project – based learning). Η μέθοδος αυτή δίνει έμφαση σε μαθητοκεντρικές, διαθεματικές δραστηριότητες, μακράς χρονικής διάρκειας, που αντλούν τη θεματολογία τους από ζητήματα και πρακτικές του πραγματικού κόσμου (Μαλλιάρα et al, 2008).

Τα σχέδια εργασίας υποστηρίζουν τη συλλογική δράση (Coleman, 1992; Dornyei, 2001), συμβάλλουν στην κοινωνικοποίηση και στην αυτονομία των μαθητών (Skehan, 1989; Lee, 2002), συνδέουν την γνώση με αυθεντικές καταστάσεις και ενισχύουν την κριτική ικανότητα (Ματσαγγούρας, 2004). Παράλληλα, η χρήση νέων τεχνολογιών και η αξιοποίηση αυθεντικών πηγών πληροφοριών κατά τη συλλογή πληροφοριών, υποστηρίζεται ότι αυξάνει το ενδιαφέρον των μαθητών, και οδηγεί σε αποτελεσματικότερη μάθηση (Brophy, 2004; Φραγκούλης & Τσιπλακίδης, 2009).

Ειδικότερα, η μεθοδολογία των σχεδίων εργασίας, που αποτέλεσε και τη βάση για την ανάπτυξη του εκπαιδευτικού σεναρίου που ακολούθησαν οι μαθητές, αναλύεται σχηματικά παρακάτω.

Βασικά στοιχεία σχεδίου μαθήματος

 

Τάξη:
ΣΤ’ Δημοτικού
Διδακτική ενότητα:
Διαθεματικές εργασίες στο μάθημα της Πληροφορικής του Δημοτικού
(Έρευνα – Αποδελτίωση – Επεξεργασία – Παρουσίαση αποτελεσμάτων.)
Διάρκεια-χρόνος διδασκαλίας:
Ετήσια εργασία (μια διδακτική ώρα την εβδομάδα).
Μέθοδος:
Μάθηση βασισμένη σε σχέδια εργασίας – project based (κατασκευαστική, ατομική, ομαδοσυνεργατική).
Μορφή:
Κατευθυνόμενη μαθητική αυτενέργεια μέσω διαθεματικής προσέγγισης χρησιμοποιώντας τις δυνατότητες του Μαθητικού Υπολογιστή και των εργαλείων που περιέχει με παράλληλη αξιοποίηση του Διαδικτύου.
Επιδιωκόμενο αποτέλεσμα:
  • Ανταλλαγή σκέψεων.
  • Καλλιέργεια συνεργασίας.
  • Δυνατότητα θεώρησης από τη σκοπιά του άλλου.
  • Ευαισθητοποίηση μαθητών σε θέματα οικολογίας, ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αθλητισμού, διατροφής πολιτισμού και εκπαίδευσης.
  • Δημιουργία ερευνητικού πλαισίου.
Προαπαιτούμενες γνώσεις:
  • Εμπειρία εργασίας σε ομάδες.
  • Απλή χρήση του Μαθητικού Υπολογιστή, του περιβάλλοντος εργασίας και διαχείρισης υλικού.
  • Αρχική ευαισθητοποίηση στις βασικές έννοιες της θεματολογίας της εργασίας.
Εργαλεία – Μέσα:
  • Μαθητικός Υπολογιστής,
  • Εφαρμογές γραφείου,
  • Σύνδεση στο διαδίκτυο,
  • Συσκευή videoσκόπησης,
  • Video data projector.
Αξιολόγηση:
Οι ομάδες αξιολογούν τις παρουσιάσεις, ο εκπαιδευτικός αξιολογεί τις παρουσιάσεις, γίνεται επισκόπηση των αποτελεσμάτων της εργασίας (προσφορά του κάθε μαθητή, στην ομάδα κ.λ.π.)
Προτεινόμενη πορεία διδασκαλίας – μεθοδολογία
Αφετηρία για την οργάνωση της δραστηριότητας του σεναρίου, είναι η αποδοχή πως η μάθηση που στηρίζεται στην κατανόηση είναι αποτελεσματικότερη  και αποκτά μεγαλύτερη σημασία, όταν το μάθημα έχει εφαρμογή σε καταστάσεις πραγματικής ζωής.